|
|
| | | |
| |
«Οχι» ἦταν ἡ ἀπάντηση, ἡ πιό ἀπρόσμενη ἀλλά καί ἡ πιό μεγαλειώδης, πού μποροῦσε νά δώσει ἡ Ἑλλάδα ἐκείνη τή φοβερή νύχτα, ξημερώνοντας ἡ 28η Ὀκτωβρίου τοῦ 1940. Ὁ πρωθυπουργός καί ὁ κάθε πολίτης τῆς χώρας ὕψωσαν τό ἀνάστημά τους στή δύναμη τῆς βίας καί τῆς ὕλης κι ὑψώθηκαν στό βάθρο τοῦ ἥρωα, ἐξασφαλίζοντας στή χώρα τή δίκαιη διεκδίκηση τῆς πρώτης θέσης στούς ἀναβαθμούς τοῦ παγκόσμιου ἡρώου. Ἀλλά θά ἔμενε μισό καί ἀνεκπλήρωτο τό θρυλικό ΟΧΙ, ἄν δέν ἐπιβεβαιωνόταν μέ τό ΝΑΙ, πού δυναμικά καί ὁμόφρονα εἶπαν σύσσωμοι οἱ Ἕλληνες ἐκείνη τήν ἴδια στιγμή κι ἐπαναλάμβαναν καθημερινά, ὅσο κρατοῦσε ὁ ἀγώνας. Ναί στή σκληραγωγία καί στήν κακοπάθεια. ναί στή στέρηση. ναί στήν αὐταπάρνηση. ναί στή θυσία. Ἔτσι ἀξιώθηκε ἡ μικρή καί φτωχή Ἑλλάδα νά κρατήσει στά γυμνά ἰσχνά χέρια της ὄχι μόνο τήν τιμή τῶν ὅπλων της ἀλλά καί τήν ἐλευθερία τῆς ἀνθρωπότητας ὅλης. ΟΧΙ-ΝΑΙ. Αὐτός ὁ ἰδανικός συνδυασμός, πού πραγματοποίησε τό θαῦμα τοῦ ᾿40 καί δόξασε τήν Ἑλλάδα ἀναδεικνύοντας τούς Ἕλληνες δασκάλους τῶν ἡρώων, ἀξίζει τήν προσοχή καί τή μελέτη μας. Διότι, σέ τελική ἀνάλυση, ὁ συνδυασμός ΟΧΙ-ΝΑΙ εἶναι πού ἐπιτελεῖ καί τό συνεχές θαῦμα στό χῶρο τοῦ πνεύματος. Ἀποτελεῖ τό βάθρο τῆς πνευματικῆς ζωῆς· τό θεμέλιο ἀλλά καί τόν ἀπαραίτητο ὅρο γιά τή συνέχειά της. Χωρίς τή συνεχῆ ἄρνηση καί θέση σταματᾶ κάθε πνευματική προσπάθεια, μαραίνεται ἡ ἰκμάδα τῆς πνευματικῆς ζωῆς. Τό τονίζει λιτά, πλήν ξεκάθαρα, ὁ ψαλμικός στίχος· «ἔκκλινον ἀπό κακοῦ καί ποίησον ἀγαθόν» (Ψα 33,15). Ἄν δέν ἀπομακρύνονταν ἀπό τό σκοτάδι τῶν εἰδώλων, πῶς θά ἔμπαιναν στό φῶς τοῦ Χριστοῦ οἱ πρῶτοι χριστιανοί; Ἀλλά καί ὅσοι ὁμολόγησαν τήν πίστη -τότε καί τώρα- καί μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ εἶναι μέλη τῆς Ἐκκλησίας, δέν μποροῦν νά ἀνταποκριθοῦν στή χριστιανική τους ἰδιότητα χωρίς τή συνεχῆ ἄρνηση τοῦ κακοῦ, τῆς ἁμαρτίας, καί θέση τοῦ καλοῦ, πραγμάτωση τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεοῦ. Ἡ μετάνοια εἶναι γιά τόν χριστιανό ὑπόθεση ζωῆς καί ὄχι μιᾶς μόνο στιγμῆς. «Μετανοεῖτε καί πιστεύετε» (Μρ 1,15) εἶναι ἡ κεντρική ἰδέα τοῦ χριστιανικοῦ κηρύγματος, πού σημαίνει ἀδιάκοπη ἀπάρνηση τοῦ κακοῦ, πού φωλιάζει μέσα μας καί περισσεύει γύρω μας, καί προσκόλληση στό θέλημα τοῦ Θεοῦ, πού ἀπαιτεῖ τόν κόπο καί τή θυσία μας. Ἀποξένωση ἀπό τά πάθη καί ἀπό κάθε παρόρμηση τοῦ κακοῦ ἑαυτοῦ μας καί ἀφοσίωση σ᾿ ὅ,τι εἶναι ὡραῖο, σ᾿ ὅ,τι τιμᾶ τόν ἄνθρωπο, ἀναπαύει τόν Θεό καί δίνει στή ζωή τήν αἰώνια θεϊκή της ἀξία. Μ᾿ αὐτόν τόν τρόπο -τόν ὁμολογουμένως καθόλου ἐντυπωσιακό ἀλλά καί καθόλου εὔκολο γιά ὅσους τόν ἐπιχειροῦν- πραγματώνεται ἡ πνευματική ἐν Χριστῷ ζωή, πού οὐσιαστικά εἶναι ὁ ἀνώτερος ἡρωισμός. Διότι ὁ δρόμος τῶν ἡρώων ξετυλίγεται στήν καθημερινότητα. Πατᾶ στό ἔδαφος τῆς πίστεως, κι ἀφήνοντας πίσω τούς μικρούς παραδείσους τῆς ματαιότητας, ἀνεβαίνει σταθερά τό ἀνηφορικό μονοπάτι τῆς θυσίας.
| |
| | | |
|