Κυριακή τῶν Ἁγίων Πάντων
 Ἡ Κυριακή τῶν Ἁγίων Πάντων εἶναι ἡ Κυριακή μετά τήν Πεντηκοστή. Ἀπό τή μελέτη τῶν τροπαρίων βλέπουμε ὅτι ἡ ζωή τῶν ἁγίων δέν ἐξετάζεται μεμονωμένα, ἀλλά ὡς ἕνα σύνολο, ἕνα σῶμα πού ἀποτελεῖ τήν Ἐκκλησία τοῦ Θεοῦ. Οἱ ἅγιοι εἶναι τά μέλη αὐτοῦ τοῦ σώματος, πού ρυθμίζουν καί κατευθύνουν τή ζωή τους σύμφωνα μέ τό θέλημα τοῦ Θεοῦ. Ἡ σταθερή καί καρποφόρα πορεία τους γίνεται κάτω ἀπό τή χάρη τοῦ Θεοῦ. Ἡ ζωή τους γεμάτη ἀγῶνες, θυσίες καί πολλές φορές μαρτύριο καί θάνατο, ἐμπνέεται ἀπό τό σταυρό τοῦ Χριστοῦ. Καί τό τέλος τους, ὁ προορισμός τους, εἶναι ἡ θέωση, ἡ δόξα καί ἡ μακαριότητα.
 Βασική προϋπόθεση τῆς ἀναδείξεως τῶν Ἁγίων Πάντων καί ἑπομένως καί τοῦ ἑορτασμοῦ τους εἶναι τό πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ. Συγκεκριμένα οἱ ὑμνογράφοι ἐπισημαίνουν τρία σημεῖα τῆς ζωῆς τοῦ Χριστοῦ καί τρία στοιχεῖα τῆς προσφορᾶς του, πού δημιούργησαν, ἕνωσαν καί δόξασαν τούς Ἁγίους Πάντες· τό φῶς τοῦ Χριστοῦ, τήν ἕλξη τοῦ σταυροῦ καί τήν ἀναπλαστική δύναμη τοῦ αἵματος τοῦ Κυρίου.
 Α) Ὁ Χριστός φῶς. Ὁ Χριστός, πού ὀνομάζεται φῶς ἀπρόσιτον (Α’ Τι 6, 16), μέ τά δικά του φῶτα διώχνει τό σκοτάδι, πού δημιουργεῖ ἡ ἄγνοια, καί φέρνει τήν ἐπίγνωση.
Τῶν σῶν ἁγίων ἀνυμνῶν τά τάγματα
τῷ σῷ φωτί τήν ψυχήν ταῖς προσευχαῖς
τούτων αὐγασθῆναι δέομαι·
σύ γάρ εἶ φῶς ἀπρόσιτον τῆς ἀγνοίας
τόν ζόφον διώκων τοῖς σοῖς πυρσεύμασι,
Λόγε τοῦ Θεοῦ, φωτοδότα Χριστέ.
Β) Ἡ ἕλξη τοῦ σταυροῦ. Ἡ ἀνύψωση τοῦ Χριστοῦ ἐπί τοῦ σταυροῦ εἵλκυσε τούς ἀνθρώπους στήν ἐπίγνωσή του. Τό ὑποσχέθηκε στούς μαθητές του· «Κἀγώ ἐάν ὑψωθῶ ἐκ τῆς γῆς, πάντας ἑλκύσω πρός ἐμαυτόν» (Ἰω 12, 32). Στό τροπάριο·
Ὡς ἀνυψώθης ἐπί ξύλου
εἵλκυσας πρός σήν ἐπίγνωσιν
τήν τῶν ἐθνῶν πᾶσαν κληρουχίαν, Δέσποτα, καί φωτί κατελάμπρυνας
τῆς ἁγίας Τριάδος δι’ ἀποστόλων ἁγίων σου,
δι’ ὧν τήν ἀπάτην ἀπήλασας.
 Ὁ ὑμνογράφος λέει ὅτι ὁ Χριστός μέ τήν ἀνύψωσή του στό ξύλο τοῦ σταυροῦ χάρισε τή δική του ἐπίγνωση σ’ ὅσους ἀπό τά ἔθνη ἀποτέλεσαν τόν κλῆρο του, δηλαδή σ’ ὅλους τούς δικούς του γνώρισε τόν ἑαυτό του.
 Γ) Τό αἷμα τοῦ Χριστοῦ. Ἡ θυσία τοῦ Χριστοῦ εἶναι ἡ πιό πολύτιμη προσφορά στήν Ἐκκλησία του. Οἱ σταγόνες τοῦ αἵματος, πού ἔρρευσαν ἀπό τή νυγεῖσα πλευρά, μαζί μέ τό θεουργό ὕδωρ, ἀνέπλασαν τόν κόσμο καί προσκάλεσαν, εἵλκυσαν κοντά του τή θεία ὁμήγυρη τῶν ἁγίων·
Νυγείσης σου τῆς πλευρᾶς
ρανίδες αἵματος στάξασαι
τόν κόσμον ἀνέπλασαν καί
θείαν ὁμήγυριν τῶν ἁγίων πάντων,
εὐεργέτα, προσεκάλεσαν.
 Στήν ἔκφραση «καί θείαν ὁμήγυριν τῶν ἁγίων πάντων προσεκάλεσαν» ἔχουμε τήν ἔννοια τῆς Ἐκκλησίας πού ἔγινε πραγματικότητα στόν κόσμο. Ἡ Ἐκκλησία ἔρρευσε ἀπό τήν πλευρά τοῦ Χριστοῦ, ἀφοῦ προηγουμένως τό αἷμα τοῦ Χριστοῦ ἀναγέννησε καί ἀνέπλασε τόν ἄνθρωπο.
Παυσανίας Κουτλεμάνης
Ὁμότ. Καθηγητής Θεολογικῆς Σχολῆς Α.Π.Θ.